Gezi Yazısı Nedir, Gezi Yazısı Genel Özellikleri

Herhangi bir kişi tarafından kaleme alınabilen yazı türlerinden birisidir gezi yazıları. Birçok kişi tarafından gezilmeye ve görülmeye değer yerleri keşfetmek, fikir sahibi olabilmek adına önemli bir bilgi kaynağıdır. Peki, gerçekten gezi yazısı nedir? Gezi yazısı genel özellikleri nelerdir?

Gezi Yazısı Nedir?

Herhangi bir kişi tarafından kaleme alınabilin, çoğunlukla bir edebiyat sanatçısının kaleminden dökülerek karşımıza çıkan yurt içi veya yurt dışı fark etmeksizin yazıyı hazırlayan kişinin gezmiş ve görmüş olduğu yerlerle ilgili duygu, düşünce ve görüşlerini aktardığı bir yazı türüdür. Gezmiş olduğu yerlerde yaşayan toplumlar hakkında bilgilerin yer aldığı, şehirler ve yerlere göre yaşam tarzları, örf ve adetler, bulunuyorsa töreleri ve yerel gelenekleri hakkında bilgiler sunar. Bölgenin doğal, tarihi ve görülmeye değer her noktası hakkında dikkat çeken özelliklerin belirtilerek anlatılan bir yazı türüdür. Gezi yazısı bazı kişiler tarafından “Seyahatname” olarak da anılır.

Gezi yazısını kaleme alan yazar, gezme fırsatı bulduğu ve gördüğü yerlerle ilgili gözlemlediği her şeyi not almaya çalışır. Bu bölgelerle ilgili yapmış olduğu incelemelerini okuyucuyla paylaşır. Okuyucu ise gezi yazısı içerisinde anlatılan yerleri daha yakından tanır adeta orada bulunuyor ve anlatılanları yaşıyormuş havasına kapılır. Bir gezi yazısında okuyucuyu aydınlatacak ve ona yeni bir şeyler katacak öğreticilik yer alır. Gezi yazısı kaleme alınırken temel amaç anlatılan yeri okuyucuya mümkün olan her açıdan tanıtmaya çalışmaktır.

Gezi Yazısı Genel Özellikleri

  • Gezi yazısı içerisinde yazar gezip gördüğü yerlerin tümünü kaleme alır.
  • Gezi yazısında konu edinilen yer hakkında tarihi, coğrafi, tabii ve sosyal yaşantısı hakkında tüm detaylara yer verilir.
  • Gezi yazısını kaleme alan yazarın dikkatini çeken tüm dikkat çekici özellikler ve ona göre farklı olan her şey vurgulanır.
  • Gezi yazısı edebi bir üslup kullanılarak kaleme alınır.
  • Anlatılan yerin yerli halkı hakkında dil, din, inanç, adetler, gelenek ve görenekleri hakkında bilgi verilir.
  • Okuyucunun bölge hakkında daha net bir algı oluşturabilmesi için bilinen farklı yerlerle karşılaştırma yapılır.

Bir gezi yazısı içerisinde yazar bölge hakkında bilgiler aktarır fakat bu bilgi aktarımını gerçekleştirirken kendi gözlemlerinden yola çıkarak kağıda dökeceği için gezi yazıları tam anlamıyla nesnel bir yazıdır denemez. Gezi yazısı içerisinde aktarılan bilgiler doğru olmak zorundadır. Fakat yazarın bakış açısı devreye girdiği için bu yazılar her ne kadar doğru bilgi aktarsa da bilimsel açıdan ele alındığında bilimsel bir belge olarak kabul edilemez. Yalnızca okuyucuya fikir vermek amacıyla yazılır. Gezi yazısı özellikleri kısa bir şekilde size aktarmaya çalıştık. Aklınıza takılan kısımları bize sorabilirsiniz.

Gezi Yazısı Örnekleri

Türk Edebiyatı’nda yer edinen ve önemli gezi yazısı örneklerini merak ediyorsanız sizler için kısa bir liste oluşturduk. Gezi yazısı örnekleri kısa listemiz sayesinde gezi yazılarına merakınız bulunuyorsa edebiyatımızda oldukça önemli bir yere sahip olan bu örnekleri okuyabilirsiniz.

  • Mirat-ül Memalik – Seydi Ali Reis (İlk Gezi Yazımız – Kitabımız)
  • Seyahatname – Evliya Çelebi
  • Avrupa’da Bir Cevelan – Ahmet Mithat Efendi (Batı Tekniğine Uygun Olarak Yazılmış Edebiyatımızda İlk İlk Gezi Yazısı Örneği)
  • Hac Yolunda – Cenap Şahabettin
  • Avrupa Mektupları – Cenap Şahabettin
  • Frankfurt Seyahatnamesi – Ahmet Haşim
  • Anadolu Notları – Reşat Nuri Güntekin

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.